 |
Aantal versies: 8
Uitgave: 25 september 2001
|

De oorspronkelijke Monopoly-achtige spellen (Matador) van Denemarken waren van inlands
fabrikaat en bevatten andere straten uit de hoofdstad Kopenhagen dan de latere
uitgaven van Parker Brothers en Hasbro. Interessant is bovendien dat er dan
sprake is van 2 verschillende versies,
t.w.:
(1): Uitgaven sedert 1961/68:
Start (Modtag Kr.20.000 hver gang du passerer.) - Boulevarden
- Statskassen - Jomfru Ane gade -
Indkomstskat - Århus Hovedbanegård - Sct.
Clemens stræde - Chancen - Guldsmede gade
- Mejl gade - I fængsel/På besøg -
Store Torv - Elværkerne - Marselis
boulevard - Dalgas avenue - Fredericia
- Danmarksgade - Statskassen -
Lillebælts alle - Vejlevej
- Gratis parkering - Filosofgangen -
Chancen - Mageløs -
Hunderupvej - Odense Banegård - Købmagergade
- Nørregade - Vandforsyningen - Fiolstræde
- Gå i fængsel - Gl. Strand - Gråbrødre
torv - Statskassen - Vesterbrogade
- Københavns Hovedb - Chancen - Strøget
- Særlig
Indkomstskat en Rådhuspladsen.
(2): Uitgaven sedert 1995:
Start (Modtag 4.000 Kr. i løn når du passerer) - Finsensvej -
Kommunekassen - Peter Bangs vej -
Indkomstskat - Nørreport
station - Jagtvej - Chancen - Falkonér Allé
- Godthåbsvej - I fængsel/På besøg -
Strandboulevarden - Elværket -
Classengade - Østbane gade - Østerport
Station -
H.C. Ørstedsvej - Kommunekassen - Rosenørns
allé - Åboulevard - Gratis parkering -
Holmens kanal - Chancen - Børsgade -
Torvegade - Vesterport Station - Studiestræde -
Krystalgade - Vandværket -
Fiolstræde - Gå i fængsel - Langelinie -
Amaliegade - Kommunekassen - Højbro
plads - Hovedbanegården - Chancen - Gammel Torv -
Ekstraskat Betal en Nytorv.
Versie: Standaard,
ref. 541012 D
Uitgever: Palet Miro - ±1968
Licence Parker Brothers U.S.A.
Afmetingen van de doos:26 x 51 cm
Het spel:
Als we dit spel vergelijken met de overeenkomstige Franse variant, dan valt op
dat in beide gevallen sprake is van de firma Miro, reden om te vermoeden
dat hier een samenwerking is tussen deze Franse fabrikant (?) en de Deense
uitgever (?) Palet? Ook is het opvallend dat het Franse woord voor licentie
op het deksel staat.
Evenals de spellen uit dit tijdperk in andere Europese landen en
Amerika, staat op het deksel van de witte doos het "bord in een groen
in blauw vierkant met rode
Monopolybalk" met daaronder het logo van, nog een getekend,
Suikeroompje in een rood vierkant tussen 2 blauwe
(Parker) lokomotieven. In het rode veld staat
het nummer 77314. In het blauwe
vierkant staan de logo's van de beide firma's palet
en Miro met de zg. "Parker-spiraal".
De rugzijde van het stevige bord is lichtblauw. Het woord MONOPOLY op het
middenveld van het bord staat in gesloten, zwarte letters en loopt evenwijdig
aan zijde 1. De eigendommen zijn volgens variant (1), dus die, waarin
de stations zijn van de plaatsen: Århus - Fredericia
- Odense en København.
In de binnendoos zit, behalve een rode,
plastic inlage met 7 vakjes voor de bankbiljetten, ook een rood,
kartonnen opvulstuk, waarop behalve het woord MONOPOLY (in witte letters) ook
het model van de lopers getoond wordt. De onderzijde van de doos is niet
bedrukt.
De 7 bankbiljetten met de
vermelding "pat.app. for n° 3796-36" zijn resp.: 100
kr. - 500 kr. - 1.000 kr.
- 2.000 kr. - 5.000
kr. - 10.000 kr. en 50.000
kr.
De lichtblauwe
Chancen en roze Statskassen kaartjes
(die in latere jaren anders zullen gaan heten) hebben op de rugzijde een repeterend patroon van
"lokomotieven en Suikeroompje".
De 6 lopers zijn gekleurde,
plastic pilonnetjes. De groene huizen
en rode hotels zijn van plastic.
De beide dobbelstenen zijn blauw met
witte stippen.
Dit spel is "printed in France" .
Versie:
MATADOR De Luxe, ref.38091/239
Uitgever: Brio Scanditoy A/S -1982 of eerder?
Afmetingen van de doos: 22,8 x 43,7 cm
Het spel:
Dit spel wijkt in alle opzichten af van het officiële spel van Parker Brothers.
Tóch lijkt het wel gemaakt te zijn onder licentie van Parker Brothers,
want het werd genoemd in hun opgave "Monopoly International Editions"
van 1986, terwijl de Deense spelregels vermelden "© 1936 BRIO Scanditoy,
Danmark".
Op het deksel van de doos staat
in grote letters MATADOR in een rode band. Een hand trekt aan 4 lijntjes,
verbonden met een boot, hotel, fabriek en flatgebouw.
Het
bord is van stevig karton en de 40 velden staan in een cirkel. De rug is groen
en voorzien van een patroon met het woord JOKER. De straten
zijn ook weer van Kopenhagen, maar wijken geheel af. De stations zijn rederijen
geworden en er wordt gewoon reclame gemaakt voor Coca Cola en Tuborg bier! De
straten zijn nu resp.:
Rødovrevej - Hvidovrevej
- Roskildevej - Valby
Langgade - Allégade - Fredriksberg
Alle - Bülowsvej - Gl.
Kongevej - Bernstorffsvej -
Hellerupvej - Strandvej - Trianglen
- Østerbrogade - Grønningen
- Bredgade - Kgs. Nytorv - Østergade - Amagertorv
- Vimmelskaftet - Nygade
- Fredriksberggade en Rådhuspladsen.
Er
zijn alleen maar kanskaartjes "Prøv lykken", met een oranje rugzijde.
Er is wel een gevangenis en "Vrij parkeren" (in de Deense Bank!).
Het geld is onherkenbaar en heeft de opdruk JOKER. De
6 waarden zijn resp.: 50 - 100
-
500
- 1000 - 2000
en 5000 kronor.
De
lopers zijn 6 kleine autootjes van eenvoudig plastic. De groene,
plastic huizen hebben een aangebouwd schuurtje, terwijl de schoorsteen
langs het huis loopt. De rode hotels
zijn flatgebouwen!
De beide dobbelstenen
zijn zwart met gouden stippen.
Op de rand van het deksel van de doos
staat "Voor 10 tot 100 jaar".
De prijs bedroeg in november 1990: Dk 138,- (= € 18,63).
Versie: Matador standaard, ref.38091/240
(1)
Uitgever: Brio Scanditoy A/S - 1982 of eerder?
Afmetingen van de doos: 22,8 x 43,7 cm
Het spel:
Er zijn slechts 3 verschillen met de luxe uitvoering van dit spel, t.w.:
- Het slappe bord met onbedrukt
blanke rugzijde.
- De inlage in de binnendoos is van wit plasic met 10 vakjes voor de
attributen, i.p.v. een kartonnen opvulstuk.
- De dobbelstenen zijn blauw met
witte stippen.
Evenals dat het geval is bij de De Luxe uitvoering, staat op het deksel,
onder de M van MATADOR in zwarte letters "Fremstillet for
BRIO SCANDITOY A/S".
De prijs bedroeg in november 1991: Dkr 90,- (= € 12,27).
Versie: Matador standaard, ref.38091/240
(2)
Uitgever: Brio Scanditoy A/S - 1982 of eerder?
Afmetingen van de doos: 22,8 x 43,7 cm
Het spel:
Dit spel is in feite precies gelijk aan versie (1), maar opvallend is dat de
spelregels op de onderzijde van de doos zijn gedrukt. Verder zijn er nog 3
kleine verschillen, t.w.:
- De binnendoos is voor meer dan 2/3 opgevuld met een inlage van
karton, waarin het getal 240 is geperforeerd.
- De dobbelstenen zijn wit met zwarte stippen.
- Op het deksel staat, onder de M van MATADOR in witte letters
"Made in Denmark by BRIO SCANDITOY".
Versie: Europese
Editie - DEENS
Uitgever: Parker/Tonka/Hasbro - 1991
Afmetingen van de doos: 27 x 27 x 8,4 cm
Het spel:
Hoewel ik dit spel nog niet gezien heb is het héél waarschijnlijk dat dit spel
ook in het Deens is uitgegeven, omdat Denemarken één van de 12 landen van de
Europese Unie is. Bovendien is 1 van de 12 zéér fraaie lopers die van
de Grundtvig Kerk. Deze kerk is volledig opgebouwd uit gele stenen en
heeft aan de voorzijde lange vertikale lijnen, waardoor het uiterlijk iets weg
heeft van een orgel. Na een nationale inzameling werd dit monument gebouwd als
eerbetoon aan de 18de eeuwse schrijver, theoloog en historicus Nikolai
Grundtvig.
De andere 11 lopers zijn:
Blarney Castle (Ierland), Brandenburger Tor (Duitsland), Abdij van Clervaux
(Luxemburg), Atomium (België), Parthenon (Griekenland), Eiffeltoren
(Frankrijk), Scheve Toren van Pisa (Italië), Torre
de Belem (Portugal), Tower of London (Engeland), La
Sagrada Familia (Spanje) en natuurlijk een windmolen voor
Nederland!
De eigendommen zijn bekende straten van de deelnemende landen, t.w.:
 | Denemarken: Strandvejan - Slotsgade |
 | België: Louizalaan - Beenhouwersstraat - Grote Markt |
 | Nederland: Coolsingel - Lange Poten - Kalverstraat |
 | Spanje: Paseo de la Castellana - Gran Vía -Las Ramblas |
 | Groot Brittannië: Oxford St. - Piccadilly - Park Lane |
 | Italië: Via Veneto - Via Condotti - Via Monte-Napoleone |
 | Frankrijk: Avenue Foch - Avenue des Champs-Elysées - Rue de la Paix |
 | Duitsland: Königsallee - Kurfürstendamm |
De 4 stations zijn vervangen door vliegvelden van de landen:
Luxemburg - Portugal - Griekenland en Ierland.
In de tijd dat dit spel werd uitgebracht was men er nog van overtuigd dat de Europese
munteenheid de ECU zou worden! Daarom zijn er bij dit spel 7
bankbiljetten, allemaal met dezelfde afbeelding, in resp. de waarden: 10
- 50 - 100
- 200 - 500
- 1000 en 5000
ECU. Op de rug staat ECU in een zwarte cirkel met 12 sterren. Omdat er
"internationaal geïnvesteerd wordt is er veel geld nodig" en daarom
is er 2x zoveel geld bij dit spel. De bankers tray van dit spel is een zwarte plastic inlage met 13
vakken en vakjes.
De rugzijde van zowel de Chancen
als de Kommunekassen kaartjes is blauw.
In de cirkel van sterren staat bij Chancen een ? en bij de Kommunekassen kaartjes ..... een Belgische ECU munt!
De groene huizen en rode
hotels zijn van glanzend hout en hebben een dakrand.
De dobbelstenen
zijn blauw en de ogen zijn natuurlijk weer
sterren.
Deze spellen werden vervaardigd in "Waterford, Republic of Ireland".
Versie: Standaard,
ref. 06951108
Uitgave: Parker Bros./Tonka/Hasbro Scan.S.A. - 1995
Afmetingen van de doos:26 x 51 cm
Het spel:
Dit is een spel uit de fabriek in Ierland. Het heeft daarom, net als de
spelen in de andere Europese landen, op het deksel de
vierde zijde van het speelbord, met daarop de verzameling attributen op een groene
achtergrond.
De rugzijde van het bord is rood,
evenals de plastic vakkeninlage van de binnendoos. De eigendommen zijn volgens variant (2), dus die, waarin
de stations allemaal van Kopenhagen zijn, terwijl Algemeen Fonds
nu Kommunekassen heet. Schuin over het lichtgroene middenveld
staat nu de rode balk met daarin, in witte
letters, MONOPOLY, terwijl Suikeroompje uit de middelste O komt.
Op de onderzijde van de doos staat de bekende kleurenfoto van het lachende gezin
dat meer naar elkaar kijkt dan naar het spel!
De rugzijde van de Chancen
kaartjes heeft een rode opdruk met een ?,
terwijl de Kommunekassen kaartjes blauw
bedrukt zijn met de bekende geldkist in een cirkel.
De bankbiljetten zijn
van klasse C, d.w.z. Monopoly geld in witte opdruk op gekleurde ondergrond. De
kleuren van de 7 waarden zijn resp.: 10
- 50 - 100
- 200 - 500
- 1000 en 5000.
De 10 lopers van zwaar metaal ("made in China") zijn
resp.: hoed - kruiwagen - schoen - auto - kanon - ruiter-te-paard -
vingerhoed - strijkijzer - boot en hondje. De groene
plastic huisjes hebben een schoorsteen, de rode
hotels niet.
De beide dobbelstenen zijn wit en hebben zwarte
stippen.
Versie: Junior, standaard,
DEENS, ref. 14540108
Uitgever: Parker/Tonka/Hasbro Scand. A.S. - 1996
Afmetingen van de doos: 26,8 x 26,8 cm
Het spel:
Pas in 1991 verschenen de eerste Junior Monopoly spellen op de markt, dus 56
jaar nadat het spel "voor spelers vanaf 8 jaar" uitgebracht werd. Dít
spel is voor kinderen van 5 tot 8 jaar.
Net als bij het gewone Monopoly spel gaat het er om zoveel mogelijk geld te
verdienen. Als 1 van de spelers al zijn geld heeft uitgegeven moeten de andere
spelers hun geld tellen om te kijken wie er heeft gewonnen.
Er kunnen
4 kinderen tegelijk spelen, want er zijn 4 auto's, resp. geel,
rood, blauw
en groen. De kassa's die bij de
aanvang van het spel worden uitgedeeld, hebben dezelfde 4 kleuren. Het spel speelt zich af in een door kinderen zeer geliefde omgeving: een
schitterend attractiepark. Je gaat
met Suikeroompje naar de achtbaan, goochelaar, waterglijbaan, botsauto's,
poppenkast, minigolf, enz.. Tijdens het spel koop je kassa's voor de
attracties zodat die jouw eigendom worden. Als je 2 attracties van dezelfde
kleur hebt, moet er dubbel worden betaald.
 | De rugzijde van het bord is rood.
Het bord is langwerpig (25 x 50,5 cm) en over de korte zijde gevouwen. |
 | De vakkeninlage van de binnendoos is van rood
plastic. Het bevat 6 schuine
vakjes voor de bankbiljetten en 1 groot vak voor de overige attributen. |
 | Op de kleurenfoto op de onderkant van de doos staat een tafereeltje van 2
meisjes en 1 jongetje. |
 | Het geld bestaat uit gekleurde biljetten, in zwart bedrukt met
Suikeroompje in verschillende situaties. De 5 waarden zijn resp. 1
- 2 - 3
- 4 en 5. |
Er zijn 6 Kans velden die alleen langs de lange zijden van het bord
liggen. De Chancen kaartjes zijn opvallend klein, nl. slechts 43 x 63 mm. Op het 3de hoekpunt, Onkel Mangepenges byttepenge (= Suikeroompjes
wisselgeld) moet het geld van betalingen gelegd worden. Degene die precies op
dit veld terecht komt mag het allemaal hebben!
De prijs van dit spel bedroeg in mei 1999 Dkr. 199,- (= € 27,27).
Versie: Standaard,
ref. 14535108
Uitgever: Parker/Tonka/Hasbro Scan. S.A.- 1996
Afmetingen van de doos: 26,8 x 40,3 x 5,3 cm
van het dubbel gevouwen bord: 25,2 x 25,2 cm
Het spel:
Opvallend aan dit spel zijn de nieuwe afmetingen van de doos. Hasbro laat
weten dat dit te maken heeft met de standaardisatie van de
afmetingen van hun spellen. Hiermee verdwijnt dus de lange doos, die wij tot nu
toe Standaard hebben genoemd.
In deze nieuwe doos zit één rode, plastic
bak met afwijkend gevormde vakjes voor het geld en de eigendomsbewijzen
van de bank. Het bord is in vieren gevouwen. De rugzijde is rood, de
speelzijde is blauwgroen. Het spel is in
Ierland vervaardigd en dús heeft het een foto van een lachend gezin op de
onderkant staan. Ze lachen wel, maar spelen niet! De eigendommen zijn volgens variant (2), dus die, waarin
de stations allemaal van Kopenhagen zijn, terwijl Algemeen Fonds
nu Kommunekassen heet.
De bankbiljetten zijn van het nieuwe model, d.w.z. met een
zwarte band met daarin "MONOPOLY met Suikeroompje" in de bovenzijde
van de cirkel en, bijna onzichtbaar, de opmerking "1996 Tonka Corporation".
De geldeenheid is Kr. en de 7 waarden van de bankbiljetten zijn
resp.: 20 - 100
- 200 - 400
- 1.000 - 2.000
en 10.000.
De 10 lopers zijn van tin (zonder vermelding "made in China").
De groene, plastic huizen hebben een
schoorsteen, de rode hotels
niet!
De prijs bedroeg in mei 1999 Dkr. 239,- (= € 32,60).
|